NHIỀU DẤU ẤN RÕ NÉT
Tại Hội nghị DNQĐ năm 2026 được tổ chức vào tháng 6/2026, dưới sự chủ trì của Thượng tướng Nguyễn Quang Ngọc, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Quân ủy Trung ương, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, đã phác họa một bức tranh khởi sắc về hoạt động của khối DNQĐ. Cụ thể, trong năm 2025, hơn 80 doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ đã khẳng định vị thế kinh tế trụ cột với tổng doanh thu đạt 428.263 tỷ đồng, vượt 8,72% so với kế hoạch năm và tăng trưởng 11,72%; lợi nhuận trước thuế đạt 70.080 tỷ đồng, vượt 12,3% kế hoạch và tăng 7,85% so với năm 2024; tổng thu nộp ngân sách nhà nước đạt 53.724 tỷ đồng. Trong đó, Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) tiếp tục là điểm sáng khi nộp ngân sách 41.633 tỷ đồng, chiếm 77,5% tổng nộp ngân sách toàn khối. Bên cạnh đó, một số DNQĐ cũng đóng góp rất quan trọng vào ngân sách quốc gia, như: Tổng công ty Đông Bắc đạt 3.148 tỷ đồng; Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn đạt 2.774 tỷ đồng; Tổng công ty Xăng dầu Quân đội đạt 1.911 tỷ đồng… Không những thế, DNQĐ còn đóng vai trò trụ cột trong bảo đảm an sinh xã hội, giải quyết việc làm ổn định cho hơn 143.000 lao động, với mức thu nhập bình quân đạt 25,4 triệu đồng/người/tháng - mức cao so với mặt bằng chung của nền kinh tế.
Ở lĩnh vực cốt lõi là sản xuất, sửa chữa vũ khí, trang bị kỹ thuật (VKTBKT) phục vụ nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu của lực lượng vũ trang, doanh thu đạt 42.166 tỷ đồng, trong đó giá trị sản phẩm quốc phòng chiếm 19.892 tỷ đồng. Đáng chú ý, hoạt động xuất khẩu sản phẩm quốc phòng đạt gần 200 triệu USD, khẳng định vị thế sản phẩm quốc phòng Việt Nam bước đầu vươn tầm thị trường quốc tế. Khối sản xuất quốc phòng cũng duy trì việc làm và thu nhập ổn định cho hơn 28.000 cán bộ, công nhân viên, người lao động.
Thượng tướng Nguyễn Quang Ngọc, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng tham quangian trưng bày của Nhà máy Z176 (thuộc Tổng cục CNQP) tại Hội nghị Doanh nghiệp quân đội năm 2026.
Dấu ấn đậm nét nhất của DNQĐ là tư duy "đón đầu công nghệ", lấy khoa học kỹ thuật và chuyển đổi số làm động lực phát triển. Tại các doanh nghiệp CNQP nòng cốt, việc ứng dụng dây chuyền tự động hóa, robot thông minh và công nghệ vật liệu mới vào quy trình sản xuất vũ khí, khí tài đã giúp tối ưu hóa năng suất, nâng cao độ chính xác, giảm thiểu rủi ro cho người lao động. Những sản phẩm mang tính lưỡng dụng cao liên tục được nghiên cứu và đưa ra thị trường. Việc tự chủ từ khâu thiết kế, chế tạo đến làm chủ phần mềm điều khiển giúp bảo đảm tính chủ động tối đa trong mọi tình huống và tăng cường bảo mật thông tin.
Ở khối doanh nghiệp thương mại, dịch vụ và hạ tầng, tinh thần chuyển đổi số càng thể hiện rõ nét. Điển hình là Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn đi đầu cả nước về dịch vụ cảng biển và logistics. Bằng việc ứng dụng giải pháp "cảng xanh", "kho bãi thông minh" và số hóa hoàn toàn quy trình thủ tục giao nhận, Tân Cảng Sài Gòn đã tối ưu hóa năng lực quản trị nội bộ, giúp hàng nghìn doanh nghiệp xuất nhập khẩu tiết kiệm thời gian, chi phí giải phóng hàng hóa, góp phần khơi thông "mạch máu kinh tế" quốc gia. Sự bứt phá còn thể hiện qua chiến lược hội nhập, vươn tầm quốc tế của DNQĐ. Đến nay, đã có 10 DNQĐ tham gia đầu tư trực tiếp ra nước ngoài, với tổng vốn lũy kế đạt trên 1.611 triệu USD. Với khả năng quản trị vững vàng và chiến lược kinh doanh hiệu quả, các DNQĐ đã thu hồi dòng vốn nhanh, đạt 94,81% tổng vốn đầu tư. Riêng năm 2025, các dự án đầu tư nước ngoài đã đem về tổng doanh thu hơn 3.358 triệu USD, lợi nhuận sau thuế đạt gần 516 triệu USD, lượng vốn thu hồi chuyển về nước đạt gần 231 triệu USD.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp thương mại quân sự cũng hoàn thành tốt vai trò cầu nối, bảo đảm kịp thời, đầy đủ nhu cầu kỹ thuật cho toàn quân. Tiêu biểu như Tổng công ty Xuất nhập khẩu tổng hợp Vạn Xuân (VAXUCO), Tổng công ty Kinh tế Kỹ thuật Công nghiệp quốc phòng (GAET) đã thực hiện tốt chức năng thương mại quân sự cho Bộ Quốc phòng và các DNQĐ. Tổng công ty Xăng dầu quân đội bảo đảm nguồn nhiên liệu, năng lượng cho nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và cung ứng cho thị trường dân sinh. Các đơn vị làm nhiệm vụ kinh tế - quốc phòng trên các địa bàn chiến lược như Binh đoàn 11, Binh đoàn 12, Binh đoàn 15 đã kiên cường bám dân, bám đất, xây dựng cơ sở hạ tầng giao thông chiến lược, các công trình quốc phòng; giúp nhân dân xóa đói giảm nghèo, xây dựng hệ thống chính trị cơ sở vững mạnh, củng cố thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân ngày càng vững chắc.
ĐỊNH HƯỚNG CHIẾN LƯỢC TRONG KỶ NGUYÊN MỚI
Giai đoạn 2026-2030 mang tính bản lề để xây dựng nền CNQP tự chủ, tự lực, tự cường, lưỡng dụng và hiện đại. Điều này đặt ra yêu cầu DNQĐ phải trở thành lực lượng đi đầu trong hai lĩnh vực mũi nhọn là kinh tế số và sản xuất công nghệ cao. Đối với lĩnh vực kinh tế số, mục tiêu là kiến tạo các hệ sinh thái hạ tầng số quốc gia, bảo đảm chủ quyền trên không gian mạng và thúc đẩy xã hội số. Trong lĩnh vực sản xuất quốc phòng, trọng tâm là thiết lập các liên kết chuỗi giá trị, phá vỡ tính cục bộ trước đây. Các DNQĐ hướng tới mục tiêu tự chủ hoàn toàn từ khâu thiết kế, chế tạo đến làm chủ phần mềm điều khiển VKTBKT hiện đại. Đồng thời, mở hướng xuất khẩu sản phẩm quốc phòng, đưa thương hiệu VKTBKT "Made in Vietnam" vươn xa trên bản đồ CNQP quốc tế, trở thành động lực kinh tế - đối ngoại quan trọng của đất nước.
Data Center (DC) của Viettel là trung tâm dữ liệu lớn nhất Việt Nam. Ảnh: VĂN THÀNH
Để đạt được mục tiêu chiến lược đó, tại Hội nghị DNQĐ năm 2026, Thượng tướng Nguyễn Quang Ngọc yêu cầu các cơ quan, đơn vị và doanh nghiệp tiếp tục đẩy mạnh cơ cấu lại doanh nghiệp theo hướng thực chất, hiệu quả, tinh gọn và nâng cao quy mô hoạt động; tối ưu hóa các nguồn lực cho các ngành mũi nhọn, chiến lược. Đột phá vào khoa học, công nghệ, đẩy mạnh nghiên cứu, làm chủ công nghệ mới, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa sản phẩm VKTBKT và năng lực sản xuất lưỡng dụng; tăng cường đầu tư đồng bộ cho hạ tầng số, xây dựng cơ sở dữ liệu lớn và ứng dụng AI vào quản trị doanh nghiệp... Đồng chí Thứ trưởng Bộ Quốc phòng nhấn mạnh, giai đoạn 2026-2030 là thời kỳ kiểm chứng bản lĩnh thích ứng và bứt phá của DNQĐ. Do đó, kế hoạch sản xuất, kinh doanh phải hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số vững chắc, trên cơ sở quán triệt sâu sắc tinh thần: Không đùn đẩy trách nhiệm, không né tránh khó khăn, chủ động khơi thông mọi nguồn lực để phát triển bứt phá.
Với tiền đề vững chắc từ những thành tựu đã đạt được, tin tưởng rằng, các DNQĐ sẽ luôn là lực lượng tiên phong, xung kích trên mặt trận kinh tế - quốc phòng, xứng đáng là trụ cột vững chắc của nền kinh tế đất nước, góp phần hiện thực hóa khát vọng phát triển hùng cường của dân tộc.
Bài và ảnh: MAI PHƯƠNG