Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn nhấn mạnh: "Quân đội ta trung với Đảng, hiếu với dân, sẵn sàng chiến đấu hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội, nhiệm vụ nào cũng hoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh thắng". Đồng thời, Người căn dặn: "Phải tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong Quân đội…"; chú trọng xây dựng Quân đội của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân; xây dựng Quân đội "phải lấy chính trị làm gốc"… Như vậy, việc học tập, thực hành tư tưởng của Người là cơ sở quan trọng để cán bộ, chiến sĩ tôi luyện bản lĩnh chính trị vững vàng và nâng cao sức mạnh chiến đấu.
Đối với môi trường quân sự, đạo đức cách mạng gắn liền với tính nghiêm minh của kỷ luật, sự gắn kết khăng khít của tình đồng chí, đồng đội và ý thức trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ. Khi học tập, thực hành đạo đức Hồ Chí Minh, mọi quân nhân sẽ tự nhận thức được việc chấp hành điều lệnh, kỷ luật là tất yếu, thể hiện trách nhiệm của bản thân đối với tập thể đơn vị. Dù trong chiến tranh hay hòa bình, quá trình thực hiện nhiệm vụ luôn đặt ra yêu cầu về lòng dũng cảm, đức hy sinh ở cán bộ, chiến sĩ. Không những thế, sức mạnh chiến đấu của Quân đội luôn gắn liền với uy tín, trách nhiệm và kết quả thực hiện chức trách, nhiệm vụ của đội ngũ cán bộ chủ trì các cấp. Học tập, thực hành phong cách Hồ Chí Minh trong môi trường quân sự, nhất là phong cách nêu gương "miệng nói tay làm", "nói đi đôi với làm"; phong cách sâu sát, khoa học; phong cách dân chủ, tôn trọng tập thể là "chìa khóa" để đội ngũ cán bộ nói chung, cán bộ chủ trì nói riêng khơi dậy, phát huy năng lực sáng tạo, tập hợp khối đại đoàn kết, thống nhất trong thực hiện nhiệm vụ được giao.
Trong lĩnh vực quân sự, "phương pháp Hồ Chí Minh" là hệ thống các nguyên tắc, hình thức và biện pháp khoa học được đúc kết từ triết học Mác-Lênin, tinh hoa dân tộc và trí tuệ thời đại. Như vậy, điểm cốt lõi của phương pháp Hồ Chí Minh là các vấn đề như: tư duy "dĩ bất biến, ứng vạn biến"; quan điểm phát huy sức mạnh tổng hợp; phương châm "học đi đôi với hành", coi trọng tính thực tiễn… Học tập, thực hành "phương pháp Hồ Chí Minh" với những nội dung cơ bản nêu trên là cơ sở để đổi mới, phát triển nghệ thuật quân sự, nâng cao chất lượng huấn luyện, quản lý, chỉ huy, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đây cũng là cơ sở để Quân đội không ngừng đổi mới tư duy tác chiến, làm chủ công nghệ quân sự hiện đại, xây dựng lực lượng "tinh, gọn, mạnh".
Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm và nói chuyện với một đơn vị bộ đội tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ (năm 1954). Ảnh: TTXVN
Quán triệt, thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW, để góp phần nâng cao sức mạnh chiến đấu của Quân đội hiện nay, cần tập trung thực hiện một số giải pháp chủ yếu sau:
Trước hết, tập trung nghiên cứu, làm rõ phương pháp tư duy, nghệ thuật quân sự, phương pháp dùng người, phương pháp giải quyết mâu thuẫn của Chủ tịch Hồ Chí Minh để vận dụng phù hợp với điều kiện tác chiến hiện đại. Nghiên cứu, tổng kết các mô hình học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh hiệu quả ở đơn vị cơ sở để nhân rộng trong toàn quân. Cùng với đó, tiếp tục chuẩn hóa hệ thống tài liệu giáo dục chính trị. Tăng cường các câu chuyện thực tế về phương pháp làm việc, phong cách ứng xử, phong cách sinh hoạt của Bác Hồ. Đẩy mạnh đổi mới phương thức tuyên truyền, giáo dục; tăng cường ứng dụng công nghệ số trong giáo dục chính trị. Phát triển các phần mềm học tập lý luận, thi trắc nghiệm trực tuyến, thư viện số về tư tưởng Hồ Chí Minh trên mạng nội bộ Bộ Quốc phòng.
Hai là, cụ thể hóa nội dung học tập, thực hành sát với nhiệm vụ chính trị trung tâm của từng cơ quan, đơn vị. Đồng thời, xây dựng khung tiêu chuẩn "học tập, thực hành" cụ thể cho từng chức danh, đối tượng. Mỗi cán bộ, chiến sĩ đăng ký từ 1-2 nội dung "học tập, thực hành" cụ thể, đột phá gắn liền với khâu yếu, mặt yếu của bản thân hoặc của đơn vị. Định kỳ đánh giá kết quả "học tập, thực hành" của quân nhân trong sinh hoạt đơn vị; gắn kết quả "học tập, thực hành" tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh với đánh giá, phân loại cán bộ, đảng viên hằng năm.
Ba là, đẩy mạnh học tập, thực hành "phương pháp Hồ Chí Minh" gắn với đổi mới công tác huấn luyện, quản lý ở đơn vị cơ sở. Đơn vị cơ sở là đơn vị chiến thuật cơ bản, giữ vai trò nòng cốt, thường trực sẵn sàng chiến đấu, chiến đấu của Quân đội. Chất lượng công tác huấn luyện, quản lý ở đơn vị cơ sở quyết định trực tiếp đến sức mạnh chiến đấu của Quân đội. Theo đó, học tập, thực hành "phương pháp Hồ Chí Minh" trong công tác huấn luyện cần quán triệt phương châm "lý luận phải liên hệ với thực tế", bám sát thực tiễn yêu cầu, nhiệm vụ của từng đơn vị. Bên cạnh đó, công tác quản lý bộ đội cần chuyển từ "quản lý hành chính" sang "quản lý tư tưởng và mối quan hệ" theo hướng chủ động, tích cực để nắm chắc diễn biến tư tưởng bộ đội, nhận diện từ sớm, giải quyết từ gốc các vướng mắc tâm lý, ngăn chặn các vụ việc vi phạm kỷ luật ở đơn vị cơ sở.
Bốn là, đề cao trách nhiệm "thực hành nêu gương" của cán bộ chủ trì các cấp. Thực hiện có hiệu quả phương châm: "Cấp trên nêu gương cho cấp dưới, chỉ huy nêu gương cho đơn vị" trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ, nhất là những nhiệm vụ khó khăn, gian khổ, nguy hiểm. Việc "thực hành nêu gương" của đội ngũ cán bộ chủ trì phải toàn diện, trong đó tập trung vào việc nêu gương trong công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu; nêu gương về kỷ luật, đạo đức, lối sống; nêu gương về phong cách dân chủ, thương yêu đồng chí, đồng đội; nêu gương về tinh thần "7 dám". Hằng năm, cán bộ chủ trì phải công khai đăng ký 2-3 nội dung "thực hành nêu gương" cụ thể gắn liền với việc khắc phục khâu yếu, mặt yếu của bản thân và đơn vị. Phát huy vai trò của các tổ chức, lực lượng trong giám sát việc "thực hành nêu gương" của đội ngũ cán bộ chủ trì. Duy trì hiệu quả việc sinh hoạt "Ngày chính trị, văn hóa tinh thần", mô hình "hòm thư góp ý" để bộ đội kịp thời góp ý về phương pháp, tác phong và tinh thần nêu gương của đội ngũ cán bộ chủ trì. Cần gắn kết quả "thực hành nêu gương" của đội ngũ cán bộ chủ trì và kết quả thực hiện nhiệm vụ của đơn vị với quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ các cấp.
Trong giai đoạn phát triển mới, yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đòi hỏi toàn quân phải đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh đặc biệt là cần tự giác thực hành thường xuyên, gắn với chất lượng, hiệu quả thực thi nhiệm vụ được giao, góp phần nâng cao sức mạnh tổng hợp của Quân đội, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
Thượng tá, TS. TẠ QUANG ĐẠO
Học viện Chính trị/Bộ Quốc phòng
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
1. Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 6, 11, 14, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011.
2. Bộ Chính trị, Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 về "Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới".