Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất coi trọng việc gìn giữ, phát huy giá trị văn hóa của dân tộc. Tại Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, ngày 24/11/1946, Người khẳng định: "Văn hóa soi đường cho quốc dân đi". Người cũng chỉ rõ: "Văn hóa nghệ thuật cũng là một mặt trận. Anh chị em là chiến sĩ trên mặt trận ấy". Điều đó cho thấy, văn hóa chính là nhân tố không thể thiếu, đảm bảo những giá trị tinh thần to lớn trong sự phát triển bền vững của đất nước, xây dựng cuộc sống tự do, ấm no, hạnh phúc cho nhân dân.
Nhận thức sâu sắc vị trí, vai trò của văn hóa, qua các kỳ Đại hội của Đảng, Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương, trong các Cương lĩnh chính trị, chỉ thị, nghị quyết, Đảng ta liên tục đề cập đến giá trị của nền văn hóa Việt Nam và quyết tâm chấn hưng, xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Đặc biệt, ngày 7/1/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, trong đó khẳng định: "Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển". Một trong những điểm cốt lõi của Nghị quyết là đặt con người vào vị trí trung tâm của chiến lược phát triển văn hóa, với quan điểm chỉ đạo xuyên suốt: Phát triển văn hóa, con người là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực to lớn, trụ cột, hệ điều tiết cho phát triển nhanh và bền vững đất nước. Các giá trị văn hóa phải được gắn kết chặt chẽ, hài hòa, thấm sâu vào toàn bộ đời sống xã hội, từ chính trị, kinh tế, xã hội, môi trường tới quốc phòng, an ninh, đối ngoại, thực sự trở thành "sức mạnh mềm" của quốc gia trong kỷ nguyên mới.
.jpg)
Công nhân Nhà máy Z115 thư giãn trong giờ giải lao. Ảnh: CTV
Thấm nhuần sâu sắc giá trị văn hóa Việt Nam, văn hóa "Bộ đội Cụ Hồ" là hệ thống chuẩn mực về tư cách, đạo đức của người quân nhân cách mạng, là nét đẹp tiêu biểu của nền quân sự Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh. Phát huy giá trị văn hóa "Bộ đội Cụ Hồ" góp phần xây dựng Quân đội ta vững mạnh về chính trị vừa là nhiệm vụ chiến lược, vừa là yêu cầu cấp thiết hiện nay. Hòa cùng dòng chảy đó, suốt hơn 80 năm xây dựng và phát triển, ngành Quân giới - CNQP Việt Nam đã nỗ lực gìn giữ, phát huy những giá trị tốt đẹp của văn hóa Việt Nam, văn hóa "Bộ đội Cụ Hồ". Văn hóa của những người lính Quân giới - CNQP Việt Nam là bài thơ đẹp được viết trên chất liệu của thép và lửa, của mồ hôi và cả những hy sinh thầm lặng. Đó là nét văn hóa được định hình bởi lòng yêu nước nồng nàn, ý thức kỷ luật tự giác, tinh thần trách nhiệm và trên hết là tình người, tình đồng chí, đồng đội cao cả. Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, các thế hệ người lính Quân giới - CNQP vẫn nỗ lực giữ gìn và nhân lên nét đẹp văn hóa ấy. Đó còn là nét văn hóa độc đáo, kết tinh nhuần nhuyễn giữa kỷ luật sắt của Quân đội nhân dân Việt Nam và trí tuệ sáng tạo của giai cấp công nhân, của lòng nhân ái, tình nghĩa đồng chí, đồng đội, thể hiện rõ nét ở những khía cạnh sau:
Thứ nhất, ý thức trách nhiệm trong lao động, sản xuất. Đối với người lính CNQP, xưởng máy chính là "trận địa" và mỗi giờ lao động là "một trận đánh". Ý thức trách nhiệm của họ không dừng lại ở khái niệm "hoàn thành chỉ tiêu" thông thường, mà nâng tầm thành ý thức chính trị tuyệt đối, bởi họ nhận thức sâu sắc rằng, mỗi loại vũ khí trang bị được xuất xưởng đều gắn với sinh mạng của đồng đội trong huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và khả năng tự chủ quốc phòng của Tổ quốc. Chính vì thế, sự hời hợt, cẩu thả trong lao động sản xuất phải được hạn chế đến mức thấp nhất. Họ lao động với tinh thần "vượt nắng, thắng mưa", tự lực cánh sinh, chủ động sáng tạo. Văn hóa lao động ấy được tôi luyện qua nhiều thế hệ, từ những ngày "vừa kháng chiến, vừa sản xuất" trong các nhà xưởng thô sơ, đến những nhà máy khang trang hiện đại ngày nay. Đó là sự kế thừa và khẳng định rằng: Người Việt Nam đủ năng lực làm chủ những công nghệ hiện đại để tự vệ và gìn giữ hòa bình, độc lập dân tộc.
Thứ hai, bảo đảm an toàn và bí mật. Nói đến CNQP là nhắc về trách nhiệm cao cả của nghề nghiệp đặc thù, với phương châm "An toàn là sinh mệnh, bí mật là cốt tử". Việc đảm bảo an toàn, giữ bí mật tuyệt đối đã thấm sâu vào mỗi cán bộ, chiến sĩ, công nhân viên quốc phòng. Họ luôn ý thức phải chú trọng từng quy trình, tuân thủ nghiêm ngặt từng biển báo, kiểm tra chéo lẫn nhau với tinh thần trách nhiệm cao nhất. Đặc biệt, những công trình nghiên cứu, thông số kỹ thuật, tính năng vũ khí mới... đều được bảo mật thông tin tuyệt đối.
.jpg)
Sản xuất súng SPG-9 tại Nhà máy Z125. Ảnh: NAM ANH
Thứ ba, tác phong chính quy và niềm tự hào nghề nghiệp. Ở các nhà máy CNQP, tác phong làm việc chính quy, chuyên nghiệp, sự ngăn nắp, gọn gàng trong từng dây chuyền, chặng sản xuất, đều phản ánh tính kỷ luật cao độ của môi trường quân đội. Không những thế, đặc trưng nổi bật còn là màu áo xanh lính thợ, khiến bất cứ ai khi bước vào một "nhà máy Z" cũng đều ấn tượng sâu sắc. Bộ trang phục lao động, từ logo, phù hiệu, đến từng chi tiết, điểm nhấn trên ngực áo, đều là biểu tượng của niềm tự hào CNQP, lời nhắc nhở về nhiệm vụ thiêng liêng của mỗi người lính thợ.
Thứ tư, văn hóa ứng xử đậm tính nhân văn, nghĩa tình. Nếu kỷ luật và công nghệ tạo nên “khung thép” cho các nhà máy quốc phòng, thì phong cách ứng xử nhân ái, nghĩa tình lại là sợi chỉ đỏ gắn kết lòng người. Trong văn hóa CNQP, mối quan hệ giữa lãnh đạo, chỉ huy và người lao động không thuần túy là quan hệ "cấp trên - cấp dưới" hành chính, mà còn là tình đồng chí, nghĩa đồng đội. Lãnh đạo, chỉ huy là những người anh chị, người đồng đội đi trước, luôn tận tình hướng dẫn, chỉ bảo và là điểm tựa tinh thần cho lớp trẻ. Họ lắng nghe và thấu hiểu nỗi vất vả của người lính thợ. Họ chăm lo đảm bảo điều kiện, môi trường lao động an toàn, quan tâm đến hoàn cảnh gia đình của công nhân. Đáp lại tấm lòng đó, những người thợ quốc phòng càng thêm gắn bó sâu sắc với đơn vị. Đặc biệt, trong những đợt sản xuất cao điểm, họ phát huy tinh thần trách nhiệm, làm tăng ca, thêm giờ, tận tâm, tận lực hoàn thành nhiệm vụ. Họ coi nhà máy là nhà, coi đồng nghiệp là ruột thịt. Sự nhân ái ấy chính là chất keo kết dính, tạo nên một khối đoàn kết thống nhất, "trên dưới đồng lòng, dọc ngang thông suốt", biến những áp lực của công việc thành niềm vui lao động mỗi ngày.
Trong Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp nhiệm kỳ 2025-2030, Đảng ủy Tổng cục CNQP đã nhấn mạnh: "Tiếp tục phát huy giá trị văn hóa, chuẩn mực con người Việt Nam; tiêu chí, chuẩn mực "Bộ đội Cụ Hồ", người lính Quân giới thời kỳ mới gắn với xây dựng văn hóa doanh nghiệp CNQP và môi trường văn hóa quân sự… Phát huy tinh thần yêu nước, tự chủ, tự tin, tự lực, tự cường, tự hào dân tộc, đoàn kết, kỷ luật, không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn, tay nghề, xung kích, sáng tạo, trách nhiệm cao trong công tác nghiên cứu khoa học, công nghệ và lao động sản xuất". "Cương lĩnh hành động" đó cũng chính là "kim chỉ nam" để phát huy mạnh mẽ nét đẹp văn hóa của những người lính thợ CNQP, tỏa sáng phẩm chất "Bộ đội Cụ Hồ", lan tỏa những giá trị nhân văn cao đẹp của con người Việt Nam, góp phần phát triển đất nước hùng cường, thịnh vượng trong kỷ nguyên mới.
Đạo diễn ĐƯỜNG MINH GIANG
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
1. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 2, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật,
Hà Nội, 2011.
2. Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị (khóa XIV) về phát triển văn hóa Việt Nam.
3. Nghị quyết số 847-NQ/QUTW ngày 28/12/2021 của Quân ủy Trung ương về phát huy phầm chất "Bộ đội Cụ Hồ", kiên quyết chống chủ nghĩa cá nhân trong tình hình mới.