CNQP&KT - Nhắc đến Quảng Ninh, nhiều người thường nghĩ đến các địa danh nằm ở miền Tây của “xứ vàng đen”, như: Hạ Long, Yên Tử, Đông Triều… còn miền Đông Quảng Ninh dường như chưa được biết đến nhiều.

Tìm hiểu mới biết, tiềm năng của khu vực này cũng rất lớn và đang được đánh thức...

Miền Đông Quảng Ninh gồm thành phố Cẩm Phả, Móng Cái và các huyện Tiên Yên, Ba Chẽ, Đầm Hà, Bình Liêu, Hải Hà, Vân Đồn. Nhìn trên bản đồ, diện tích miền Đông gấp đôi miền Tây nhưng đóng góp vào sự phát triển của tỉnh Quảng Ninh chưa nhiều. Cũng dễ hiểu, bởi ngoài thành phố Cẩm Phả giàu có nhờ ngành than, vật liệu xây dựng; thành phố Móng Cái có cửa khẩu giao thương nổi tiếng; còn các huyện đều là miền núi, trong đó có nhiều xã thuộc diện Chương trình 135 (Chương trình phát triển kinh tế - xã hội các xã đặc biệt khó khăn vùng dân tộc thiểu số và miền núi).

 

Đảo Cái Chiên (thuộc huyện Hải Hà) - một đảo nhỏ thu hút khách du lịch.

Vốn có tinh thần dám nghĩ, dám làm, thế nên người miền Đông Quảng Ninh không chịu sự nghèo khó đeo đẳng mãi. “Cần phải đi lên từ những gì mình có trước đã” - đó là tâm sự của ông Trương Công Ngàn, Phó trưởng Ban Thường trực Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Quảng Ninh. Ông Ngàn từng đảm nhận chức vụ Bí thư Huyện ủy, Chủ tịch UBND huyện Tiên Yên trong thời gian 3 năm, được dư luận đánh giá cao nhờ sự quyết liệt trong chỉ đạo điều hành để huyện cửa ngõ miền Đông Quảng Ninh có bước đột phá. Tiên Yên không có cửa khẩu, không có khoáng sản nhưng có rừng, có biển và có nét văn hóa độc đáo của các dân tộc. Do đó, Tiên Yên “lĩnh ấn” tổ chức Ngày hội các dân tộc vùng Đông Bắc tỉnh Quảng Ninh, thu hút hàng vạn người đến khám phá nét văn hóa truyền thống độc đáo của người Dao, Tày, Sán Chỉ, Sán Dìu, Hoa… Huyện đã đầu tư xây dựng hạ tầng để trong một ngày du khách có thể lên rừng thăm hồ Khe Táu, thác Pạc Sủi, xuống biển khám phá rừng ngập mặn Đồng Rui, mũi Lòng Vàng... Tiên Yên còn là nơi giao cắt của nhiều tuyến quốc lộ, vì vậy, huyện đã xây dựng ba điểm dừng nghỉ phục vụ du khách và giới thiệu các đặc sản địa phương, như: gà, tôm sú, quế Khe Táu, kẹo Lạc Hồng, trứng vịt biển Đồng Rui… Sự khởi sắc không chỉ thông qua lượng du khách đến Tiên Yên mà còn từ việc thu hút các nhà đầu tư đến tìm kiếm cơ hội làm ăn.

 

Người dân giáo xứ Trà Cổ phối hợp với lực lượng Biên phòng tuần tra biên giới.

Ở những huyện xa xôi, cách trở như Ba Chẽ, Đầm Hà, Hải Hà, cũng đã bước đầu thành công nhờ khai thác thế mạnh của địa phương. Ba Chẽ với lợi thế đất rừng, có nhiều dược liệu quý, như trà hoa vàng, ba kích, sâm cau, sâm cát, lan kim tuyến… vươn lên trở thành trung tâm trồng, chế biến dược liệu trọng điểm của tỉnh. Hàng chục năm trước, khi thương lái nước ngoài đến thu mua dược liệu, nhất là trà hoa vàng mọc tự nhiên đến mức gần tuyệt diệt, người dân ở đây mới ý thức được nguy cơ mất “nguồn sống”. Đồng bào dân tộc Sán Chỉ, tiêu biểu là ông Nịch Văn Trắng, vào rừng mang cây trà hoa vàng gây giống, trồng đại trà. Với giá hoa tươi 1,2 triệu đồng/kg, lá tươi có giá 50.000 đồng/kg, sau vài năm, ông Trắng đã được mệnh danh là “tỷ phú trà hoa vàng”. Để tăng giá trị hàng hóa, huyện Ba Chẽ kêu gọi công ty dược về chế biến sản phẩm thành trà túi lọc, dầu ăn… được thị trường tiêu thụ mạnh. Nỗi niềm đau đáu “trồng cây gì, nuôi con gì” để thoát nghèo đã được người dân Ba Chẽ trả lời thuyết phục. Đến thăm vùng trồng trà hoa vàng của Ba Chẽ, mới thấy câu thơ của thi sĩ Hoàng Trung Thông “có sức người sỏi đá cũng thành cơm” thật chính xác.

Nói chuyện khai thác nông sản, làm đồ mỹ nghệ, không thể nhắc đến Chương trình OCOP (mỗi xã, phường một sản phẩm) vốn được tỉnh Quảng Ninh phát động và mời các chuyên gia hướng dẫn xây dựng theo chương trình “Mỗi làng một sản phẩm” (OVOP) của Nhật Bản. Những năm qua, nhờ chương trình này mà những đặc sản của miền Đông Quảng Ninh, như: gà, mật ong, tôm sú (Tiên Yên); tàu xì, ớt xào, củ cải muối, nem chua (Đầm Hà), miến dong, bánh sắn, rượu gạo Bao Thai (Bình Liêu); tôm he, mực ống, cá thu một nắng, gạo nếp cái hoa vàng, đồ mỹ nghệ hạt mây, nước rửa chén thảo dược (Hải Hà)… đã được người dân cả nước ưa chuộng. Đi siêu thị lớn nhỏ, chỉ cần nhìn biểu tượng “OCOP Quảng Ninh” trên bao bì, người dân hoàn tâm yên tâm về chất lượng. Tỷ phú Nịch Văn Trắng từng tuyên bố: “Nếu không có OCOP, tôi mãi chỉ là anh làm thuê nghèo”. Bởi lẽ, nhờ có Chương trình OCOP, ông Trắng mới dám thành lập Công ty cổ phần kinh doanh lâm sản Đạp Thanh, chế biến sản phẩm từ cây trà hoa vàng, với 70% sản lượng tiêu thụ trong nước. Cũng như ông Trắng, rất nhiều cơ sở kinh doanh đã khấm khá, lại giữ được nghề truyền thống.

 

Một gian hàng sản phẩm OCOP của tỉnh Quảng Ninh tại Hội chợ quốc tế OCOP 2019.

Thời vận miền Đông Quảng Ninh dường như đi lên cùng với sự thay đổi của đời sống kinh tế - xã hội cả nước nói chung. Như chuyện về du lịch, trước đây, du khách đến Quảng Ninh là để tham quan vịnh Hạ Long, nghỉ dưỡng Vân Đồn, vãn cảnh chùa Yên Tử… nhưng với xu hướng du lịch khám phá, du lịch cộng đồng nở rộ hiện nay, những điểm du lịch như thác Pạc Sủi (Tiên Yên), đảo Cái Chiên (Hải Hà), mũi Sa Vỹ (phường Trà Cổ, TP. Móng Cái), đồng lúa chín Bình Liêu, đình Quan Lạn, chùa Cái Bầu (Vân Đồn)… đang trở thành những điểm du lịch “hot”. Còn gì thú vị hơn khi trên đường lên thác Pạc Sủi, ghé qua nhà một người dân tộc Dao mua vài con gà Tiên Yên, đặc sản đã đi vào câu ca “Lợn Móng Cái, gái Đầm Hà, gà Tiên Yên”. Hay như đến mũi Sa Vỹ thấy câu thơ của nhà thơ Tố Hữu tạc thành phù điêu: “Từ Trà Cổ rừng dương tới Cà Mau rừng đước” và cột mốc từ Trà Cổ đến mũi Cà Mau 3.260km bỗng thấy lòng rưng rưng, mường tượng ra dáng hình chữ S của Tổ quốc mà bao lớp tiền nhân đã góp công gây dựng nên. Đến Trà Cổ, có thể thấy tấm lòng hướng ra biển, muốn chinh phục biển khơi của người Việt. Người Việt từ Đồng bằng Bắc Bộ đã đến đây, khai thác từ biển những sản vật để nuôi sống bao thế hệ, vẫn không quên văn hóa làng xã, dựng ngôi đình đồ sộ từ thế kỷ 15 thờ Thành hoàng có công lập làng nơi địa đầu Tổ quốc. Điều này đã tạo cảm hứng để nhạc sĩ Nguyễn Cường sáng tác ca khúc “Mái đình làng biển”, ngợi ca sức sống dân tộc mãi trường tồn. Sa Vỹ giờ đây được quy hoạch trở thành điểm du lịch thu hút khách đến nghỉ dưỡng, tìm hiểu văn hóa miền biển và nhất là để “dân phượt” chinh phục một trong những địa danh định hình lãnh thổ cùng với A Pa Chải (Điện Biên), Lũng Cú (Hà Giang)… Quảng Ninh đã có sân bay quốc tế ở Vân Đồn, tương lai phát triển du lịch của miền Đông Quảng Ninh sẽ tiếp tục không ngừng, theo đó là phát triển của cơ sở hạ tầng, dịch vụ lưu trú, mua sắm… Một “mỏ vàng” lộ thiên, chờ người miền Đông khai thác.

Tỉnh Quảng Ninh đang hướng phát triển kinh tế từ “nâu sang xanh”. Miền Đông Quảng Ninh vốn đã xanh nhờ màu xanh của rừng, của biển, tuy đi sau nhưng cơ hội bứt phá vươn lên dẫn đầu tỉnh về phát triển kinh tế - xã hội đang mở ra trước mắt. Cải cách mạnh mẽ bộ máy hành chính, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, phát huy tốt năng lực nội tại chính là những giải pháp quan trọng, tạo động lực để miền Đông vươn lên, đóng góp cho sự phát triển của tỉnh Quảng Ninh ngày một giàu đẹp, trở thành miền đất đáng sống. Bên cạnh những lợi thế để phát triển kinh tế - xã hội, miền Đông Quảng Ninh còn có vị trí chiến lược hết sức quan trọng trong bảo vệ phên giậu Tổ quốc. Vì thế, quân và dân miền Đông Quảng Ninh luôn nêu cao tinh thần cảnh giác; lực lượng vũ trang, dân quân tự vệ trên địa bàn thường xuyên huấn luyện sẵn sàng chiến đấu, chuẩn bị mọi tình huống nhằm bảo vệ vững chắc biên giới và biển, đảo vùng Đông Bắc Tổ quốc.

Bài và ảnh: HOÀNG LINH

 

Bình luận


Họ và tên:*

Đơn vị:     

Điện thoại:*               

Email:*                       

Nội dung: